Ήταν το πιο ενθουσιώδες
χειροκρότημα που άκουσα όλο το καλοκαίρι. 2000 άτομα επί δεκάλεπτο έστελναν τα
δικά τους θερμά διαπιστευτήρια στους συντελεστές της παράστασης του έργου των
Ράντου, Γανωτή και Σταυρουδάκη «Κατάδικός μου» (Θέατρο Δάσους), σε σκηνοθεσία
Παλούμπη. Και ακόμη απορώ; Τι χειροκροτούσαν, αλήθεια;
-
Aπό την ποιητική του μοντέρνου στην ποιητική του μεταμοντέρνου: εμπλουτισμένος πίνακας
Πώς ερμηνεύω τον κόσμο όπου συμμετέχω; Και τι είμαι μέσα σ’ αυτόν;
Θεατρόμορφη τρομοκρατία
Σε μια πρόσφατη επιφυλλίδα μου για το «θέατρο του
τρόμου» σχολίαζα, με αφορμή τον πόλεμο στη Γάζα, πως οι δράστες σκληρών εκδικητικών
ή τιμωρητικών πράξεων δείχνουν με τις επιλογές τους πως ξέρουν πολύ καλά πώς να διασπείρουν τον
τρόμο με τη γλώσσα του θεάτρου, φορώντας τον απρόσωπο μανδύα της εξουσίας της
τεχνολογίας.
Μία από τα ίδια: «Τρωάδες» στον Κήπο και τα «Μερκούρεια»
Είναι κοινή πρακτική ο συνωστισμός επώνυμων
πρωταγωνιστών στις παραστάσεις που περιοδεύουν το καλοκαίρι. Και ο λόγος
προφανής. Είναι ένας σχετικά εύκολος τρόπος να βγει καλό ταμείο. Κι αν με
ρωτάτε, διόλου μ’ ενοχλεί αυτό εάν έχει ως αποτέλεσμα και ανάλογη ποιότητα. Κάτι
που η πείρα έχει δείξει πως κάθε άλλο παρά συμβαίνει. Όσο πιο πολλούς επώνυμους
συστεγάσεις, τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες να την πατήσεις. Δεν τιθασεύονται
εύκολα τα πολλά και ενίοτε παραφουσκωμένα «Εγώ».
Η αγορά της τραγωδίας
Σε λίγες μέρες συμπληρώνονται δεκατρία χρόνια από τις 11
Σεπτεμβρίου του 2001, την ημέρα που φανατικοί ισλαμιστές έσπειραν το θάνατο στη
καρδιά του Μανχάταν, καταστρέφοντας το κτήριο-σύμβολο του οικονομικού μοντέλου
του Δυτικού κόσμου: τους Δίδυμους Πύργους. Ήταν μια σκληρή επιστροφή στην
πραγματικότητα του 21ου αιώνα, που πυροδότησε και τον αγώνα ενάντια
στην τρομοκρατία, που εν πολλοίς διανθίστηκε και από ένα καλά μελετημένο βομβαρδισμό
από ψέματα, ώστε να υπάρχει και η αιτιολογία της τιμωρίας που ακολούθησε.
Ανεπίδοτοι έρωτες στο δάσος: Φτωχός Εθνικός «Ιππόλυτος»
Μετά τους αποτυχημένους Βατράχους, και η δεύτερη παραγωγή του Εθνικού Θεάτρου (επίσης στο
«Δάσος»), απογοήτευσε. Και μάλιστα, πολύ. Μιλώ για τον Ιππόλυτο, την ευριπίδεια τραγωδία που, όπως τη σκηνοθέτησε η Λυδία
Κονιόρδου, δεν ήξερες αν θα ‘πρεπε να κλάψεις, να γελάσεις ή απλά να σηκωθείς
να φύγεις. Ακόμη διερωτώμαι πως μια τόσο ικανή θεατράνθρωπος όπως αυτή,
κατάφερε να εξαφανίσει όλα εκείνα τα
στοιχεία που θεωρούνται η βάση του έργου, για να καταλήξει σ’ αυτήν την
ανεκδιήγητη μουτζούρα.
Το κιτς που μας ενώνει
Κάθε καλοκαίρι παρακολουθώ σχεδόν όλες τις αριστοφανικές
κωμωδίες που περιοδεύουν. Μόλις μπει το φθινόπωρο τις έχω κιόλας ξεχάσει. Και
δεν πιστεύω πως είναι θέμα ηλικιακό (τουλάχιστο για την ώρα), αλλά μάλλον ποιοτικό,
αφού όλες μοιάζουν τόσο πολύ μεταξύ τους (στα χωρατά, στις υπερβολές, στα ξεσαλώματα,
στα φτηνά σεξουαλικά υπονοούμενα, στην όψη και στην κινησιολογία) που φτάνεις
στο σημείο να λες, είδα μία, τις είδα όλες, ή περίπου.
Λυσιστράτη ήταν και πέρασε: Αριστοφάνης στο «Θέατρο Κήπου»
Παρακολουθώ τις παραστάσεις των έργων του
Αριστοφάνη, γιατί εκτός του ότι μου αρέσει το θέατρό του, είμαι περίεργος να δω
επιτέλους μια παράσταση απαγκιστρωμένη από τα γνώριμα επιτελεστικά κλισέ, μια
παράσταση που ν’ αναζητά λύσεις σε χώρους που δεν έχουν δοκιμαστεί, όπως ας
πούμε είχε πετύχει κάποτε ο Κουν με τους «Όρνιθες».
Ούτε κεξ ούτε κουάξ: Αναζητώντας βατράχους …στο δάσος
Δεν πάει άλλο με την αριστοφανική
κωμωδία. Πιάσαμε πάτο. Ή κοντεύουμε. Έχει μαλλιάσει η γλώσσα μας να λέμε τα
ίδια και τα ίδια, να μιλάμε για αδιέξοδα, για αναγνώσεις προκάτ, για έλλειψη
φαντασίας. Ελαφρυντικά σίγουρα υπάρχουν. Δεν είναι εύκολη η διαχείριση του
χιούμορ. Καμιά εποχή και κανένας λαός δεν
γελούν για τους ίδιους λόγους. Ένα, όμως, είναι το κοινό χαρακτηριστικό όλων: όλοι
γελούν με ή σατιρίζουν καταστάσεις και πρόσωπα που γνωρίζουν, που τους αφορούν,
γιατί χωρίς αναγνωρίσιμο στόχο τα βέλη της γελαστικής ανατροπής (το χιούμορ σε
οποιαδήποτε εκδοχή του κουβαλά το στοιχείο της ανατροπής) πέφτουν στο κενό.
Παγκόσμιο θέατρο τρόμου
Το θέατρο, ως έννοια
και ως πρακτική, βρίσκεται σε μια περίεργη φάση σήμερα. Aπό τη μια έχει να αντιμετωπίσει μια πανίσχυρη τεχνολογία, η οποία είναι σε θέση να αναπαραστήσει (με μεγαλύτερη πειθώ) τα
πάντα και, από την άλλη, μια θεατρόμορφη κοινωνία, η οποία το υποκλέπτει
διαρκώς ώστε να ενισχύσει τη θεαματικότητα των δράσεών της, ακόμη κι αν αυτές
οι δράσεις είναι δολοφονικές, όπως συμβαίνει στις εμπόλεμες συρράξεις.
Πέρσες χαμένοι στο «Δάσος»
Κάθε χρόνο τα ίδια. Διαφωνίες, γιούχα, προτάσεις,
αντιπροτάσεις. Αφορμή οι παραστάσεις των κλασικών. Από τη μια οι οπαδοί της
πεπατημένης και από την άλλη οι οπαδοί της ανανέωσης. Δεν θα σχολιάσω το ποιος
έχει δίκιο ή αδικο, γιατί δεν έχει κανένα νόημα. Όλοι δικαιούνται να έχουν
άποψη. Όμως, καλό είναι να θυμόμαστε ότι μιλάμε για καμιά σαρανταριά όλο κι όλο
σωζόμενα έργα, τα οποία ανακυκλώνονται διαρκώς, δώδεκα μήνες τον χρόνο.
















