Ανυπάκουοι χαρακτήρες

Είναι γνωστό πως όσο πιο μεγάλος είναι ο βαθμός αναγνωρισιμότητας των σκηνικών δρωμένων, τόσο πιο εύκολα ταυτίζεται ο θεατής μαζί τους. Εν τάχει ν΄αναφέρω το «Μεγάλο μας τσίρκο» (ΚΘΒΕ), όπου τόσο οι κώδικες όσο και το περιεχόμενό της παράστασης εισπράττουν φέτος το πιο ζεστό, μαζικό και παρατεταμένο χειροκρότημα ανά την επικράτεια. Κάτι που δεν βλέπουμε να γίνεται στον χώρο του εναλλακτικού θεάτρου, όπου η προσέγγιση της πραγματικότητας καταφεύγει σε διαφορετική εργαλεία,  γεγονός που προκαλεί ένα είδος «ανασφάλειας» στον θεατή, ο οποίος, μπροστά στο «άγνωστο» ή το ασυνήθιστο, συνειδητοποιεί ότι αυτά που θεωρεί ως βασικά συστατικά του θεάτρου δεν ισχύουν πια. Εξ ου και η cool θέαση.

Read More

Το χειροκρότημα

Πάντα αφουγκράζομαι το χειροκρότημα του κοινού. Και ομολογώ πως δεν είναι λίγες οι φορές που αισθάνομαι, από τη θέση του κριτικού, να με καταπιέζει, γιατί ακριβώς δεν μου αφήνει πολλά περιθώρια διαφωνίας. Όσο πιο έντονα χειροκροτεί το κοινό, τόσο πιο πολύ ενισχύει την εικόνα της ομοιογένειας (σε βάρος της διαφοράς) και, εν συνεχεία, τη θέση ενός έργου ή μιας παράστασης (ή μιας αισθητικής ή ιδεολογίας) στην ιστορία (και στο ταμείο).

Read More

Από τη βουκολική Γκόλφω στη γκόθικ: Στο Principal του Μύλου ο έρωτας του Τάσου

Πέρασαν περίπου εννέα χρόνια από τότε που ο Σίμος Κακάλας και η ομάδα του «Χώρος» παρουσίασαν την  “Γκόλφω” του  Σπυρίδωνα Περεσιάδη στο φουαγιέ του Κρατικού Θεάτρου, και η φαντασία τους συνεχίζει να καλπάζει. Δεν τους έφτανε η πρώτη μεταμοντέρνα εκδοχή, τώρα εμφανίζονται με μια μετα-ουμανιστική γκόθικ που είναι όλα τα λεφτά.

Read More

Μια μεταμόρφωση επί της ουσίας: Διασκευασμένος Κάφκα στο «Άνετον»

Στο επίκεντρο του ομότιτλου διηγήματος του Κάφκα βρίσκεται ο Γκρέγκορ Σάμσα, ένας απλός έμπορος, ο οποίος ένα βράδυ πέφτει για ύπνο και ξυπνά σκαθάρι. Στα γερμανικά ο συγγραφέας χρησιμοποιεί τη λέξη «Ungeziefer», που υποδηλώνει κάτι παραπάνω από απλό ζώο, υποδηλώνει κάτι βρόμικο, ώστε να υπογραμμιστεί πως αυτό που φανταζόμαστε ή αισθανόμαστε είναι συχνά πολύ πιο βρομερό απ’ αυτό που δείχνουμε.

Read More

Kρατικό: Xειμώνας 2006

Tο μεγάλο έλλειμμα του νεοελληνικού έργου είναι ότι δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή κανένας νέος δραματικός συγγραφέας σε θέση να συλλάβει και να κάνει θέατρο το σύγχρονο δράμα του ανθρώπου που παίζεται ένθεν κακείθεν των εθνικών μας συνόρων. Συμβαίνουν τόσο πολλά και τρομακτικά, τόσο αλλόκοτα αλλά και συναρπαστικά ταυτόχρονα, που θα περίμενε κανείς κάποια, έστω ελάχιστη, αντίδραση. Tίποτα. Oι περισσότεροι αναλώνονται γράφοντας  αρλούμπες που παύουν να ενδιαφέρουν τον οποιοδήποτε στοιχειωδώς σκεπτόμενο θεατή/δέκτη πολύ πριν πέσει η αυλαία.

Read More

Ένας Γκοντό... με βροχή στο θέατρο «Αμαλία»

H ιστορία ξεδιπλώνει το κωμικοτραγικό της κουβάρι σε ύψος 180 μέτρων, στην ταράτσα ενός ουρανοξύστη, όπου καταλήγουν οι θεριακλήδες υπάλληλοι μιας εταιρείας για να κάνουν το ποικιλοτρόπως και πανταχόθεν δαιμονοποιημένο τσιγαράκι τους. Mάζες-σύμβολα ενός απρόσωπου κόσμου, δεν ζητούν πολλά από τη ζωή: λίγη κουβεντούλα, κάποιο φλερτ, ευκαιρία να ξεσκάσουν. Aντ' αυτών εισπράττουν απλόχερα τη μοναξιά, το άγχος, την  ανασφάλεια.

Read More

Εφιάλτες με χιούμορ και παραξένισμα: Μια αλλιώτικη «Σονάτα» στο «Όρα» από την ομάδα Angelus Novus

Η «Σονάτα των φαντασμάτων» (1907), του Α. Στρίντμπεργκ, είναι μια συναρπαστική πραγματεία θανάτου, την οποία, απ’ όπου και αν την προσεγγίσεις, άκρη δεν βγάζεις. Οι παραληρηματικές διεργασίες του νου ακυρώνουν οποιαδήποτε προσπάθεια εξορθολογισμού  και, κατά συνέπια, τιθάσευσής τους. Ακόμη κι αυτή η σκηνή λύτρωσης στο τέλος, δεν είναι τίποτε άλλο παρά μια πρόσκαιρη απελευθέρωση.

Read More

Οι τραγικές αμφισημίες της «Πόρνης» του John Ford και η μεταμοντέρνα σκηνοθεσία του Declan Donnellan

Την ομάδα Cheek by Jowl την πρωτογνωρίσαμε το 1990, όταν το Βρετανικό Συμβούλιο την είχε φέρει στη Θεσσαλονίκη, όπου παρουσίασε για τρεις παραστάσεις τον Άμλετ στο Βασιλικό Θέατρο. Για όσους παρακολουθούσαν από κοντά τότε τα διεθνή θεατρικά δρώμενα, το όνομα ίσως να τους ήταν κάπως οικείο. Και λέω ίσως, γιατί ήταν ακόμη μια σχετικά καινούρια ομάδα (δημιουργήθηκε το 1981) που ναι μεν μετρούσε δεκαπέντε ενδιαφέρουσες παραγωγές στο ενεργητικό της, δεν ήταν όμως ευρέως γνωστή. Θα γίνει παγκόσμια θεατρική είδηση, λίγους μήνες μετά, το 1991, με μια εκπληκτική παραγωγή του Όπως σας αρέσει.

Read More

Η θεατρική μας μοναξιά: Με αφορμή μια «Πόρνη» στη «Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών»

Αυτήν τη στιγμή, το θέατρο στην Αθήνα διαθέτει δύο βασικές εστίες που το κρατούν σε διαρκή επαφή με τα ξένα ρεύματα. Η μία ακούει στο όνομα Φεστιβάλ Αθηνών, το οποίο, στο διάστημα τουλάχιστο που το διευθύνει ο Γιώργος Λούκος, κατάφερε να λειτουργήσει κυριολεκτικά σαν «σχολειό» για πολλούς καλλιτέχνες αλλά και θεατρολόγους, οι οποίοι, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, δεν είχαν συνηθίσει να ταξιδεύουν στο εξωτερικό για να δουν τι γίνεται.  

Read More

Γοτθικά πάθη: Μια νέα ομάδα στο «Vis Motrix»

Η αλήθεια είναι ότι δεν έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε έργα προερχόμενα από περιοχές εκτός δυτικού κόσμου, όπως η Άπω Ανατολή, ας πούμε, ή η Αφρική.  Εκείνο που επικαλούνται οι πιο πολλοί είναι ο παράγοντας χρώμα. Και εν μέρει έχουν δίκιο, αν και το πρόβλημα αυτό έχει πλέον ξεπεραστεί. Κατά τη γνώμη μου, εκείνο που λειτουργεί ακόμη ανασταλτικά είναι η ελλιπής γνωριμία μας με τους πολιτισμούς αυτούς, κάτι που αποδίδω στη μόνιμα υπεροπτική μας στάση απέναντί τους.

Read More

Θέατρο ντοκουμέντο: Nordost, μια ιστορία μακελειού στο «Όρα»

Ο όρος «θέατρο ντοκουμέντο» παραπέμπει στη δραματοποίηση ιστορικών γεγονότων. Εκείνο που γενικά αποφεύγεται σε ένα τέτοιο θέατρο είναι η μεροληπτική παρουσίαση και το φορτισμένο προσωπικό σχόλιο. Το στοίχημα είναι η δημιουργία των προϋποθέσεων εκείνων που θα βοηθήσουν το δέκτη να καταλήξει στα δικά του συμπεράσματα. Και αυτό μπορεί να γίνει μόνο μέσα από την έκθεση όλων των πλευρών του υπό συζήτηση θέματος.

Read More